• Kurs specjalistyczny metrologów i kierowników wojskowych laboratoriów metrologicznych >>>
   

• Metrologia ogólna >>>
   

• Szacowanie niepewności pomiarów >>>
   

• Budowa i utrzymanie systemu zarządzania w laboratoriach wzorujących i ich akredytacja >>>
   

PROGRAM KURSU
SPECJALISTYCZNEGO nr 196
(kod 8000027, poz. 196)

Nazwa kursu:

Kurs specjalistyczny

METROLOGÓW I KIEROWNIKÓW WOJSKOWYCH
LABORATORIÓW METROLOGICZNYCH

Organizator:

Wydział Elektroniki WAT,

00-908 Warszawa, ul. Gen, S. Kaliskiego 2;

tel.: (022) 683 90 82,  6839207

e-mail: Henryk.Król@wel.wat.edu.pl;
 

Cel:

Przygotowanie oficerów, podoficerów, specjalistów i techników resortu Obrony Narodowej do realizacji zadań na stanowiskach metrologów i kierowników wojskowych laboratoriów metrologicznych

Dla kogo przeznaczony:

Kurs przeznaczony jest dla oficerów, podoficerów, specjalistów i techników resortu Obrony Narodowej zajmujących lub przewidzianych do objęcia stanowisk metrologów i kierowników w wojskowych laboratoriach metrologicznych
 

Czas trwania i sposób realizacji kursu:

• czas trwania 5 dni,

• termin realizacji zgodnie z decyzją DKiSzW,

• zajęcia odbywać się będą pięć dni w tygodniu (od poniedziałku do piątku) po 8 godzin dziennie,

• zajęcia prowadzone w formie wykładów,

• zaliczenie kursu następuje na podstawie wyników egzaminu końcowego.

Plan kursu :

Programy nauczania przedmiotów:

Struktura, organizacja i zadania metrologii wojskowej

Krajowy system miar; miejsce i rola wojskowych laboratoriów metrologicznych
w krajowym systemie miarowym, obecna struktura i organizacja metrologii w resorcie Obrony Narodowej, instytucje prowadzące działalność metrologiczną w MON, podstawowe zadania instytucji metrologicznych MON, system zabezpieczenia metrologicznego UiSW.

Podstawy prawne metrologii wojskowej

Ustawa „Prawo o miarach” z dnia 11 maja 2001 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441);
Ustawa „O systemie oceny zgodności” z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 166, poz. 1360) obowiązująca od 1 stycznia 2003 r.
Ustawa z dnia 4 września 1997 r. „O działach administracji rządowej” (Dz. U. Nr 141, poz. 943).
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 15 lutego 2005 r. w sprawie jednolitości miar i dokładności pomiarów związanych z obronnością bezpieczeństwem państwa (Dz. U. Nr 37, poz. 328) wydane w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej i Ministrem Spraw Wewnętrznych i Administracji
|– wynikowe rozwiązanie powyższych ustaw.

Wytyczne Dyrektora WCM MON do działalności upoważnionych laboratoriów metrologicznych MON
Wymagania i zasady funkcjonowania upoważnionych wojskowych laboratoriów metrologicznych wg Decyzji nr 15/WCM/1, 15/WCM/2, 15/WCM/3 z dnia 13 października 2006 r.

Podstawowe pojęcia metrologiczne. Pomiary.
Zapewnienie jednolitości miar i wymaganej dokładności pomiarów

Pojęcia i terminy podstawowe z zakresu metrologii ogólnej. Błąd pomiaru: błąd przypadkowy, błąd systematyczny; klasa przyrządu pomiarowego; warunki odniesienia; błędy dodatkowe; etalony i wzorce jednostek miar, kalibracja sprawdzanie przyrządów pomiarowych przeznaczonych na cele obronności państwa, system zapewnienia jednolitości miar i wymaganej dokładności pomiarów w resorcie Obrony Narodowej.

Działalność metrologa/kierownika wojskowego laboratorium metrologicznego w strukturach metrologii wojskowej

Podstawowe zadania i obowiązki metrologa JW./kierownika wojskowego laboratorium metrologicznego, zasady zapewnienia spójności pomiarowej w systemie zabezpieczenia metrologicznego UiSW, kalibracja, sprawdzanie i legalizacja przyrządów pomiarowych przeznaczonych na cele obronności państwa, nadzór nad przyrządami i wyposażeniem pomiarowym, wspomaganie procesu nadzorowania przy wykorzystaniu oprogramowania LogisNet_OG, dokumentacja ewidencyjna i sprawozdawczość w działalności metrologa/kierownika wojskowego laboratorium metrologicznego.

System zarządzania jakością

„Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących” PN-EN ISO/IEC 17025:2005. - obowiązki kierownictwa laboratorium; dokumentacja; obieg dokumentów; procedury metrologiczne i organizacyjne (wzorcowania przyrządów pomiarowych, sporządzania sprawozdań, auditów wewnętrznych i przeglądów zarządzania, zakupu i wprowadzania do eksploatacji sprzętu).

 
<<<

PROGRAM KURSU
SPECJALISTYCZNEGO nr 197
(kod 8000028, poz. 197)

Nazwa kursu:

METROLOGIA OGÓLNA

Organizator:

Wydział Elektroniki WAT,

00-908 Warszawa, ul. Gen, S. Kaliskiego 2;

tel.: (022) 683 90 82,  6839207

e-mail: Henryk.Król@wel.wat.edu.pl;
 

Cel:

Przygotowanie oficerów, podoficerów, specjalistów i techników resortu Obrony Narodowej do realizacji zadań na stanowiskach metrologów i kierowników wojskowych laboratoriów metrologicznych

Dla kogo przeznaczony:

Kurs przeznaczony jest dla oficerów, podoficerów, specjalistów i techników resortu Obrony Narodowej zajmujących lub przewidzianych do objęcia stanowisk metrologów i kierowników w wojskowych laboratoriach metrologicznych
 

Czas trwania i sposób realizacji kursu:

• czas trwania 5 dni,

• termin realizacji zgodnie z decyzją DKiSzW,

• zajęcia odbywać się będą pięć dni w tygodniu (od poniedziałku do piątku) po 8 godzin dziennie,

• zajęcia prowadzone w formie wykładów,

• zaliczenie kursu następuje na podstawie wyników egzaminu końcowego.

Plan kursu :

Programy nauczania przedmiotów:

Podstawowe pojęcia metrologii, układy jednostek miar

Wielkość mierzalna; jednostka miary; spójny układ jednostek miar SI; wartość wielkości i skala wielkości; pomiar i wynik pomiaru; dokładność; powtarzalność i odtwarzalność wyników pomiarów; niepewność pomiaru; błąd przypadkowy i systematyczny; przyrządy pomiarowe; przetworniki pomiarowe; charakterystyki przyrządów pomiarowych; warunki normalne użytkowania; klasa dokładności; wzorce jednostek miar, etalony i wzorce jednostek miar, kalibracja i sprawdzanie przyrządów pomiarowych przeznaczonych na cele obronności.

Zadania i organizacja metrologii wojskowej

krajowy system pomiarowy; miejsce i rola wojskowych laboratoriów metrologicznych w krajowym systemie pomiarowym, obecna organizacja metrologii w resorcie Obrony Narodowej, podstawowe zadania organów wykonawczych i ich rejony odpowiedzialności.

Pomiary i metody pomiarowe

Proces pomiarowy; układy pomiarowe; pojęcie metody pomiarowej i klasyfikacja metod; metody bezpośrednie, pośrednie i złożone; metody porównawcze (odchyłowa, różnicowa, metody zerowe, metody podstawieniowe i przestawieniowe); metody przetwarzania analogowo-cyfrowego.

Wynik pomiaru. Dokładność pomiarów i przykłady obliczania niepewności

Wynik pomiaru; obróbka matematyczna surowych wyników pomiaru. Klasyfikacja błędów pomiarów; błędy systematyczne; błędy przypadkowe; klasa przyrządu pomiarowego, szacowanie niedokładności pomiarów pośrednich; ujednolicony system wyrażania niepewności; niepewność standardowa oraz niepewność złożona; niepewności typu A oraz typu B; niepewność rozszerzona.

Realizacja pomiarów wybranych wielkości fizycznych

Zadanie pomiarowe. Ustalenie metody pomiaru i dobór przyrządów i wyposażenia pomiarowego do realizacji określonego zadania. Wielkość mierzona i wielkości wpływające. Ekspozycja przyrządów pomiarowych. Pomiar i obróbka wyników pomiarowych (z uwzględnieniem charakterystyk metrologicznych przyrządów pomiarowych). Praktyczna realizacja pomiarów wybranych wielkości fizycznych.
 

<<<

PROGRAM KURSU
SPECJALISTYCZNEGO nr 198
(kod 8000029, poz. 198)

Nazwa kursu:

SZACOWANIE NIEPEWNOŚCI POMIARÓWH

Organizator:

Wydział Elektroniki WAT,

00-908 Warszawa, ul. Gen, S. Kaliskiego 2;

tel.: (022) 683 90 82,  6839207

e-mail: Henryk.Król@wel.wat.edu.pl;
 

Cel:

Nabycie i uzupełnienie wiedzy specjalistycznej w zakresie szacowania niepewności pomiarów

Dla kogo przeznaczony:

Kurs przeznaczony jest dla oficerów, podoficerów, specjalistów i techników resortu Obrony Narodowej zajmujących lub przewidzianych do objęcia stanowisk metrologów i kierowników w wojskowych laboratoriach metrologicznych
 

Czas trwania i sposób realizacji kursu:

• czas trwania 5 dni,

• termin realizacji zgodnie z decyzją DKiSzW,

• zajęcia odbywać się będą pięć dni w tygodniu (od poniedziałku do piątku) po 8 godzin dziennie,

• zajęcia prowadzone w formie wykładów,

• zaliczenie kursu następuje na podstawie wyników egzaminu końcowego.

Plan kursu :

Programy nauczania przedmiotów:

Podstawowe pojęcia rachunku prawdopodobieństwa i statystyki matematycznej

Pojęcie zmiennej losowej i sposób jej opisu; rozkłady zmiennej losowej skokowej i ciągłej; podstawowe parametry rozkładów zmiennej losowej - wartość oczekiwana i wariancja; rozkład normalny zmiennej losowej; rozkład t Studenta; estymacja wartości średniej i wariancji; estymacja przedziałowa; testy statystyczne; weryfikacja hipotezy statystycznej.

Wyrażanie niepewności pomiarów

Podstawowe pojęcia i definicje teorii niepewności. Model pomiaru. Prawo propagacji wariancji. Wyznaczanie niepewności standardowej: metoda typu A, metoda typu B. Określanie złożonej niepewności standardowej. Formułowanie budżetu niepewności. Szacowanie niepewności rozszerzonej: metoda standardowa, formuła Welcha-Satterthwaite’a, metoda składowej/składowych dominujących. Procedura obliczania niepewności. Sposoby podawania wyniku pomiaru. Wyznaczanie niepewności za pomocą oprogramowania Assistant 2.0.
 

Niepewność pomiaru przy wzorcowaniu

Określenie zależności między wiekością mierzoną (wyjściową) a wielkościami wejściowymi, określenie i uwzględnienie istotnych poprawek, w analizie niepewności wymienienie wszystkich źródeł niepewności, obliczenie niepewności standardowej, dobór współczynnika rozszerzenia i obliczenie niepewności rozszerzonej, podanie wyniku pomiaru oraz jego niepewności.

Praktyczne szacowanie niepewności pomiarów

Ogólny opis problemu pomiarowego, model matematyczny pomiaru wraz z wykazem użytych symboli wielkości, szczegółowa lista danych wejściowych wraz z krótkim opisem sposobu ich oszacowania, zbiór obserwacji wraz z oceną ich parametrów statystycznych, budżet niepewności w formie tabeli, niepewność rozszerzona pomiaru, podanie pełnego wyniku pomiaru.
 

<<<

PROGRAM KURSU
SPECJALISTYCZNEGO nr 199
(kod 8000030, poz. 199)

Nazwa kursu:

BUDOWA I UTRZYMANIE SYSTEMU ZARZĄDZANIA
W LABORATORIACH WZORUJĄCYCH I ICH AKREDYTACJA

Organizator:

Wydział Elektroniki WAT,

00-908 Warszawa, ul. Gen, S. Kaliskiego 2;

tel.: (022) 683 90 82,  6839207

e-mail: Henryk.Król@wel.wat.edu.pl;
 

Cel:

Nabycie i uzupełnienie wiedzy specjalistycznej w zakresie budowy i utrzymania systemu zarządzania w laboratoriach wzorcujących i ich akredytacji

Dla kogo przeznaczony:

Kurs przeznaczony jest dla oficerów, podoficerów, specjalistów i techników resortu Obrony Narodowej zajmujących lub przewidzianych do objęcia stanowisk metrologów i kierowników w wojskowych laboratoriach metrologicznych
 

Czas trwania i sposób realizacji kursu:

• czas trwania 5 dni,

• termin realizacji zgodnie z decyzją DKiSzW,

• zajęcia odbywać się będą pięć dni w tygodniu (od poniedziałku do piątku) po 8 godzin dziennie,

• zajęcia prowadzone w formie wykładów,

• zaliczenie kursu następuje na podstawie wyników egzaminu końcowego.

Plan kursu :

Programy nauczania przedmiotów:

System zarządzania jakością. Podstawowe pojęcia

Przegląd koncepcji zarządzania jakością: Kontrola techniczna; Kontrola jakości; Sterowanie jakością; Zarządzanie jakością; Zarządzanie przez jakość.
Istota i ogólny model zarządzania jakością: Zarządzanie jakością; System zarządzania jakością. Terminologia-komentarz: Jakość; Pętla jakości; Polityka jakości; Zarządzanie jakością; Zapewnienie jakości; Sterowanie jakością. Model zarządzania jakością
w ujęciu rodziny norm ISO 9000. Dokumentowanie systemu zarządzania jakością. Ocena i certyfikacja systemu zarządzania jakością. Instrumenty zarządzania jakością: Podział i charakterystyka instrumentów zarządzania jakością. Narzędzia zarządzania jakością: Tradycyjne narzędzia zarządzania jakością; Nowe narzędzia zarządzania jakością. Koszty jakości. Wyrafinowane systemy zarządzania jakością.

Budowa i wdrażanie systemu zarządzania w laboratorium wzorcującym

„Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących” PN-EN ISO/IEC 17025:2005. - obowiązki kierownictwa laboratorium; dokumentacja; obieg dokumentów; procedury metrologiczne i organizacyjne, księga jakości (procedury oraz struktura dokumentacyjna systemu jakości, rola i odpowiedzialność kierownictwa), procedury, instrukcje, specyfikacje - zrozumiane i wdrożone przez personel; plan jakości i jego aktualizacja; audity wewnętrzne. Elementy systemu zarządzania w działalności laboratorium wzorcującego.

Dokumentacja systemu jakości

Dokumentacja systemu zarządzania jakością - cel i przeznaczenie, struktura; postępowanie przy tworzeniu dokumentacji; systemy informatyczne wspomagające prowadzenie dokumentacji systemu jakości; księga jakości; procedury; instrukcje; inne dokumenty systemowe; organizacja prac przy tworzeniu dokumentacji systemu.

Organizacja i zarządzanie laboratorium. Kompetencje techniczne laboratorium

Personel kierowniczy laboratorium. Personel funkcyjny systemu zarządzania. Najwyższe kierownictwo laboratorium. Polityka jakości i deklaracja Najwyższego kierownictwa, przeglądy zarządzania. Zakresy odpowiedzialności, obowiązków i uprawnień. Obsługa klienta, skargi. Doskonalenie, działania korygujące i zapobiegawcze. Postępowanie z pracami niezgodnymi z wymaganiami. Kwalifikacje
i doświadczenie personelu; warunki środowiskowe i lokalowe; właściwe metody pobierania próbek i badań; określenie niepewności pomiarowej; wyposażenie pomiarowe; zapewnienie spójności pomiarowej.

Audyty wewnętrzne

Podstawowe definicje dotyczące procesu auditu; etapy procesu auditu wewnętrznego; tworzenie harmonogramu auditu, planu auditu i raportu z auditu.

Akredytacja laboratorium wzorcującego

Charakterystyka systemu akredytacji i oceny laboratoriów wzorcujących. Organizacje akredytujące. Procesy akredytacji i oceny w nadzorze laboratoriów wzorcujących. Zasady uznawania kompetencji laboratoriów wzorcujących.

Wytyczne Dyrektora WCM MON do działalności upoważnionych laboratoriów kalibracyjnych MON

System oceny i upoważnień wojskowych laboratoriów metrologicznych. Uwarunkowania formalno-prawne. Decyzje nr 15/WCM/1, 15/WCM/2, 15/WCM/3 dyrektora Wojskowego Centrum Metrologii MON z dnia 13 października 2006 r.
 

<<<